रन्जना सिग्देल
नेपालमा दशैंको चहलपहल शुरु हुँदै गर्दा यसपटक मेरो दशैंअघिको समय अलि फरक परिवेशमा बित्यो । घरआँगनमा जमरा राख्ने दिन नजिकिँदै थियो, बजारमा चाडपर्वको रौनक बढ्दै थियो र मनमा भने परदेशमा रहेका नेपालीले दशैं कसरी सम्झिरहेका होलान् भन्ने भाव पनि थियो । त्यही बेला छोरा स्पन्दन भट्टराईसँग अस्ट्रेलियाको प्रसिद्ध पर्यटकीय शहर गोल्ड कोष्ट घुम्ने संयोग जु¥यो । दुई दिनका लागि होटल तथा रिसोर्टमा बसेर समुद्र, शहर, खेलकुद र त्यहाँको जनजीवनलाई नजिकबाट हेर्ने अवसर मिल्यो । यात्रालाई अझ सहज बनाइदिए छोराका एकजना अस्ट्रेलियन साथीले । उनी आफ्नै गाडी लिएर आएका थिए ।
दुई दिनमा गोल्ड कोष्टका सबै कुरा हेर्न त सम्भव छैन, तर मुख्य ठाउँ छुटाउनु हुँदैन, उनले हाँस्दै भने । त्यसपछि शुरु भएको यात्रा मेरा लागि अस्ट्रेलियाको एउटा शहर हेर्ने भ्रमण मात्र रहेन, छोरोसँग बिताएको आत्मीय समय र परदेशमा भेटिएको नेपालीपनको एउटा मिठो स्मृति पनि बन्यो ।
गोल्ड कोष्टको पहिलो प्रभाव नै फरक थियो । समुद्रतर्फ जति आँखा पु¥यायो उति फैलिएको नीलो पानी, त्यसको किनारमा सुनौलो बालुवा र पछाडि आकाशतिर उक्लिएका अग्ला भवन । प्रकृति र आधुनिक शहर एउटै ठाउँमा यसरी मिलेको दृश्य मैले कल्पना गरेभन्दा आकर्षक लाग्यो । गोल्ड कोष्टको समुद्री किनार करिब ५७ किलोमिटरसम्म फैलिएको छ र यसको सबैभन्दा परिचित केन्द्रमध्ये सर्फर्स प्याराडाइज पर्छ । हामी पनि पहिलो दिन त्यतैतिर पुग्यौं । सर्फर्स प्याराडाइजको नाम सुन्दा पहिले मलाई सर्फिङ गर्नेहरूकै लागि बनाइएको कुनै क्षेत्रजस्तो लाग्थ्यो । त्यहाँ पुगेपछि भने यसको अर्थ फराकिलो रहेछ भन्ने बुझियो । समुद्रमा छालसँग खेलिरहेका सर्फर, बालुवामा पल्टिएर घाम तापिरहेका मानिस, परिवारसँग खेलिरहेका बालबालिका, किनारमा हिँडिरहेका वृद्धवृद्धा र पछाडिपट्टि रेस्टुरेन्ट तथा अग्ला भवन सबै मिलेर एउटा जीवन्त चित्र बनाइरहेका थिए । समुद्रको छाल किनारमा आएर फुटेको आवाज सुन्दै केहीबेर त्यहीँ उभिँदा काठमाडौंको भीडभाड र दैनिक दौडधुप धेरै टाढा छुटेजस्तो अनुभूति भयो ।
गोल्ड कोष्ट पुगेपछि सर्फिङको कुरा नगरी यात्रा पूरा हुँदैन । यहाँ सर्फिङ केवल पर्यटकले हेर्ने खेल होइन, स्थानीय जीवनशैलीकै एउटा हिस्सा रहेछ । बर्ले हेड्स र स्न्यापर रक्सजस्ता ठाउँ विश्वस्तरीय सर्फ ब्रेकका लागि प्रसिद्ध छन् भने समुद्रसँग अभ्यस्त नभएकाका लागि पनि सिक्ने व्यवस्था पाइन्छ । छोराको साथीले सर्फिङबारे बताइरहँदा हामी किनारमा केही समय खेल्यौं । समुद्रमा धेरै भित्र जाने साहस त मैले गरिनँ, तर छालसँग केहीबेर खेल्नु आफैंमा रमाइलो अनुभव भयो । पानीमा खेलिरहेका छोरालाई हेर्दा एउटा फरक अनुभूति आयो । नेपालमा हुँदा सानो छोराको हात समातेर उसलाई घुमाउन लैजाने दिन सम्झिएँ, अहिले त्यही छोरोले परदेशको समुद्री शहर मलाई देखाइरहेको थियो । समयको यात्रा पनि समुद्रको छालजस्तै रहेछ — थाहै नपाई एउटा किनारबाट अर्को किनारमा पु¥याउने ।
पहिलो दिन हामी बर्ले हेड्सतर्फ पनि पुग्यौं । एकातिर समुद्र, अर्कोतिर हरियालीसहितको हेडल्यान्ड र टाढाबाट देखिने गोल्ड कोष्टका अग्ला भवनले त्यो क्षेत्रलाई बेग्लै सुन्दरता दिएको छ । बर्ले क्षेत्र समुद्र किनारसँगै पैदल यात्रा, सर्फिङ र आरामदायी स्थानीय जीवनशैलीका लागि परिचित छ । समुद्रको किनारमा केही समय पैदल हिँड्दा मलाई गोल्ड कोष्टको रमाइलोपन ठूलो संरचनामा भन्दा खुलापनमा बढी रहेछ जस्तो लाग्यो । यहाँ मान्छे बिहान दौडिन्छन्, साइकल चलाउँछन्, समुद्रमा पौडिन्छन्, सर्फ बोर्ड बोकेर पानीतिर लाग्छन् । हामीले बाटोमा साइकल चलाउनेदेखि स्केटबोर्ड खेल्ने युवासम्म देख्यौं । गल्फका लागि समेत गोल्ड कोष्ट प्रसिद्ध रहेछ । यस क्षेत्रमा विभिन्न स्तरका दर्जनौँ गल्फ कोर्स रहेको पर्यटनसम्बन्धी आधिकारिक जानकारीमा उल्लेख छ । समुद्रसँग जोडिएका सर्फिङ, कायकिङ, स्ट्यान्ड–अप प्याडलबोर्डदेखि जमिनमा गल्फ र साइकलसम्म हेर्दा यहाँ खेलकुदलाई छुट्टै कार्यक्रमभन्दा दैनिक जीवनसँग जोडिएको संस्कारजस्तो लाग्यो ।
गोल्ड कोष्टको अर्को परिचय मनोरञ्जनका ठूला …थिम पार्कÚ हुन् । ड्रीमवल्र्ड, वार्नर ब्रदर्स मुभी वल्र्ड, सी वल्र्ड र वेट …एनÚ वाइल्डजस्ता ठाउँका कारण परिवारसहित घुम्न आउनेहरूको यहाँ ठूलो आकर्षण छ । दुई दिनको छोटो बसाइ भएकाले सबै पार्कभित्र पुगेर लामो समय बिताउने अवसर थिएन तर गाडीमा जाँदा ती क्षेत्र हेर्दै छोराको साथीले कुन ठाउँ केका लागि चर्चित छ भनेर सुनाइरहे । कतै विशाल रोलर कोस्टर देखिन्थ्यो, कतै पानीका खेलका संरचना । मलाई चाहिँ गोल्ड कोष्टको यही विशेषता रमाइलो लाग्यो त्यो के भने एउटै ठाउँमा समुद्रमा शान्त भएर बस्न पनि पाइने, साहसिक खेलमा रमाउन पनि पाइने र परिवारसँग मनोरञ्जन पार्कमा पूरा दिन बिताउन पनि सकिने ।
साँझ होटल फर्कने क्रममा गोल्ड कोष्टको अर्को रूप देखियो । दिनमा समुद्र र घामले चम्किएको शहर राति बत्तीले झन् रंगीन बन्दोरहेछ । सर्फर्स प्याराडाइज वरिपरिका अग्ला भवन, पसल, क्याफे र रेस्टुरेन्टमा मानिसको चहलपहल थियो । हामी दुई रात होटल–रिसोर्टमा बस्यौं । दिनभरि घुमेर साँझ कोठामा फर्कंदा शरीर थाकेको हुन्थ्यो तर मनमा भने दिनभरिका दृश्य फेरि चलिरहेका हुन्थे । झ्यालबाट बाहिर हेर्दा परदेशको चम्किलो शहर देखिन्थ्यो, अनि मनचाहिँ नेपाल पुग्थ्यो । दशैंको मुखमा नेपालबाहिर हुनुको एउटा छुट्टै अनुभूति हुँदोरहेछ । जहाँ पुगे पनि टीका, जमरा, परिवारको जमघट र घरको खानाको सम्झना मनको कुनै कुनामा सँगै हिँडिरहेको हुँदोरहेछ ।
त्यो सम्झना झन् बलियो भयो जब गोल्ड कोष्टमै नेपाली अनुहार भेटिन थाले । समुद्र किनारमा हिँड्दा होस् वा बजारतिर पुग्दा, नेपाली भाषा कानमा परेपछि अनायासै ध्यान त्यतैतिर जाँदोरहेछ । कोही पढ्न आएका विद्यार्थी, कोही काममा रहेका युवा, कोही परिवारसहित घुम्न आएका नेपाली भेटिए । दशैं नजिकिएकाले कुराकानी पनि अन्ततः नेपाल र चाडपर्वमै पुग्थ्यो । æदशैंमा नेपाल जाने हो ?Æ भन्ने प्रश्न परदेशका नेपालीबीच सामान्य अभिवादनजस्तै लाग्यो । हजारौँ किलोमिटर टाढा समुद्रको किनारमा उभिएर नेपाली बोलिरहेका मानिस भेट्दा भूगोलले मानिसलाई टाढा पु¥याए पनि भाषा र संस्कृतिले फेरि नजिक ल्याउँदोरहेछ भन्ने अनुभूति भयो ।
अझ रमाइलो त गोल्ड कोष्टमा नेपाली खाना खोज्न धेरै कठिन नहुने रहेछ । सर्फर्स प्याराडाइजमै प्बतजmबलमग ःयmय जस्ता नेपाली रेस्टुरेन्ट छन् भने ःयmय ज्यगकभ न्यमिअयबकत पनि त्यही क्षेत्रमा भेटिन्छ । साउथपोर्टतिर च्बष्Úक क्भपगधब ऋयचलभच जस्ता नेपाली स्वादका ठाउँसमेत सञ्चालनमा छन् । परदेशमा मोमो, सेकुवा, दालभात र नेपाली मसला मिसिएको खानाको नाम देख्दा मात्रै पनि आफ्नोपन महसुस हुँदोरहेछ । विदेशमा बसेका नेपालीका लागि यस्ता रेस्टुरेन्ट खाना खाने ठाउँ मात्र होइनन्, कहिलेकाहीँ नेपाल भेटिने सानो चौतारी पनि रहेछन् भन्ने लाग्यो । नेपाली गीत बजिरहेको, नेपाली भाषामा कुरा भइरहेको र टेबलमा मोमो आइरहेको दृश्यले केही क्षणका लागि गोल्ड कोष्ट र काठमाडौंको दूरी घटाइदियो ।
दोस्रो दिन हामी समुद्र किनारसँगै केही शान्त ठाउँतर्फ पनि लाग्यौं । गोल्ड कोष्ट भनेको सर्फर्स प्याराडाइजका अग्ला भवन र समुद्र मात्र रहेनछ । यसको भित्री …हिन्टरल्यान्डÚ क्षेत्रमा वर्षावन, झरना, पहाडी बस्ती र पैदल यात्राका मार्गसमेत छन् । स्प्रिङब्रुक र ल्यामिङ्टनजस्ता राष्ट्रिय निकुञ्ज यसै क्षेत्रका प्राकृतिक आकर्षण हुन् । त्तगभभलकबिलम छोटो समयका कारण सबै ठाउँ विस्तारमा पुग्न नसके पनि समुद्रबाट केही पर जाँदा दृश्य परिवर्तन भएको अनुभवले मलाई विशेष प्रभावित ग¥यो । केही समयअघि समुद्रका छाल हेरिरहेको मानिस केही बेरको गाडी यात्रापछि हरियाली र पहाडी प्रकृतितर्फ पुग्न सक्ने भन्ने कुरा नै गोल्ड कोष्टको आकर्षण शायद यही विविधतामा रहेछ ।
दुई दिनको यात्रा सकिएर फर्कने बेला मलाई ठाउँभन्दा बढी केही क्षणहरूले छोए । गाडी चलाइरहेका छोराका अस्ट्रेलियन साथीको आत्मीय व्यवहार, बाटो देखाउँदै हिँडेको छोरो, समुद्रको किनारमा भेटिएका नेपाली, दशैंको कुरा गर्दै मुस्कुराएका अपरिचित अनुहार, नेपाली खानाको बासना र रातको उज्यालोमा चम्किएको शहर । यी सबै छुट्टाछुट्टै दृश्य थिए, तर फर्कंदा एउटै सम्झना बने । कुनै ठाउँ सुन्दर भएर मात्र यात्रा अविस्मरणीय हुँदैन रहेछÙ त्यो ठाउँमा कोसँग पुगियो, के महसुस गरियो र कुन क्षणले आफ्नो जीवनको कुनै पुरानो सम्झनालाई छोयो भन्ने कुराले यात्राको वास्तविक अर्थ बनाउँदोरहेछ ।
गोल्ड कोष्टबाट फर्कंदा समुद्र त्यहीँ थियो, छालहरू उसैगरी किनारमा आइरहेका थिए र पर्यटकहरू आफ्नै रमाइलोमा थिए तर मभित्र भने केही थपिएको थियो । नेपालबाट टाढा, दशैंको मुखमा, छोरासँग बिताएका ती दुई दिनले मलाई एउटा सानो सत्य सम्झाए कि संसार जतिसुकै फराकिलो भए पनि मानिसले आफ्नोपन बोकेरै यात्रा गर्दोरहेछ । गोल्ड कोष्टमा मैले समुद्र र आधुनिक शहर मात्र देखिनँÙ परदेशमा फैलिएको नेपाली जीवन देखेंँ, छोरासँगको सम्बन्धको अर्को अध्याय अनुभव गरेँ र घरभन्दा धेरै टाढा पुगेर पनि दशैं आउँदै गरेको नेपालको सुवास महसुस गरेँ ।
