बालेन सरकारको प्रहारः विसंगतीमाथि ‘डोजर’

रिसव गौतम पहिला भत्काउने अर्थात् डोजर लगाउने अनि बनाउने बालेन्द्र शाह (बालेन) को विकास मोडल झै देखिन्छ । जब उनी राजनीतिमा पर्दापण गर्दैगर्दा स्वतन्त्र रुपमा काठमाडौं महानगरपाललिकाको प्रमुखमा निर्वाचित भए, शपथ खाएकै दिनदेखि उनले हडपिएका सार्वजनिक जग्गा फिर्ता ल्याउन डोजर…

निजामती सेवामा सुधारसँगै त्रास

पिएमणि भट्टराई काठमाडौं/ संघीय निजामती सेवा विधेयकको नयाँ मस्यौदा सार्वजनिक भएसँगै नेपालको प्रशासनिक संरचनामा ठूलो बहस शुरु भएको छ । सरकारद्वारा प्रस्तावित नयाँ प्रावधानहरूले कर्मचारीतन्त्रलाई “राजनीतिमुक्त, उत्तरदायी र कार्यसम्पादनमुखी” बनाउने लक्ष्य राखे पनि यसले कर्मचारी अधिकार, ट्रेड युनियन स्वतन्त्रता र…

बालेन, सुकुम्वासीको समस्या र समाधान

कौशल कुमार भट्टराई काठमाडौं उपत्यकाले देखेको शनिबार र आइतबारको दृश्य, नदी किनारका सुकुम्वासी बस्तीमाथि डोजर चलाइँदै गरेका क्षणहरू, नेपालको दीर्घकालीन भूमि, बसोबास र सामाजिक न्यायसँग जोडिएको समस्याको तीव्र अभिव्यक्ति हो । प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाह (बालेन) ले पद सम्हालेको एक महिना…

आफ्नै आमाको बिहेमा रमाउँदा

कौशल कुमार भट्टराई पाल्पाको पहाडी गाउँमा बिहानको घाम ढल्कँदै गर्दा आँगनभरि धुवाँको गन्ध मिसिएको हुन्थ्यो । त्यही आँगनमा विन्दा आमा चुलो अगाडि बसेर भात पकाउँदै हुन्थिन् र छेउमै सानो जनकप्रसाद उनको ओढ्नेको किनार समातेर उभिएको हुन्थ्यो । जनकप्रसादका बुबा रामप्रसाद…

चुरे–भावरको महत्वसँगै संरक्षणको खाँचो

मनोज कुमार पोखरेल चुरे–भावर क्षेत्र नेपालको पारिस्थितिक सन्तुलनको मेरुदण्डका रूपमा चिनिन्छ । पूर्वदेखि पश्चिमसम्म फैलिएको चुरे पर्वतमाला (शिवालिक) र त्यसको दक्षिणतर्फको भावर क्षेत्रले तराई–मधेसको जल, माटो र जैविक विविधताको संरक्षणमा महत्वपूर्ण भूमिका खेल्दै आएको छ । चुरे क्षेत्र मुख्यतः कमजोर…

जलवायु परिवर्तनः असर, समस्या तथा समाधान

गम्भीर बहादुर हाडा अधिवक्ता तथा सह—प्राध्यापक, अर्थशास्त्र भक्तपुर बहुमुखी क्याम्पस (अवकासप्राप्त) मानिसले लगभग हालसम्म ७० हजारभन्दा बढी खालका रसायनलाई प्रयोगमा ल्याएको छ । विभिन्न रूपमा प्रयोगमा ल्याएर ७०% जति जमीनमा फ्याक्ने काम गरिन्छ । जमीनमा उर्वरा शक्ति बढाउन प्रयोग गरिएका…

माटो सुहाउँदो शिक्षा नीति अवलम्वनको अपरिहार्यता

– अच्युतकृष्ण शरण नेपाल केवल भौगोलिक सीमाभित्र सीमित राष्ट्र होइन; यो हजारौँ वर्षदेखि तप, त्याग, साधना र दिव्य चेतनाले सिंचित एक अद्वितीय सभ्यता हो । यही कारणले नेपाललाई देवभूमि, वेदभूमि र ऋषिभूमिका रूपमा सम्मान गरिन्छ । यहाँको मौलिक आत्मा आध्यात्मिकता,…

कथाः मौन प्रवचन

सामसोन गुरुङ गुड फ्राइडेको बिहान—आकाशमा उज्यालो त थियो, तर त्यो उज्यालोमा कुनै उत्साह थिएन । जस्तो लाग्थ्यो, सूर्य आफैं पनि आज केही थाकेको छ, केही मौन छ । शहरको बीचमा उभिएको एउटा भव्य गिर्जाघर— सधैंझैं उचाइमा अटल, तर आज उसको…

दुई शिर्षकको एक निबन्ध (अनेसास र साहित्य साधनाको धुन)

– डिल्ली अम्माई समय एउटा अविराम नदी हो । अन्तर्राष्ट्रिय नेपाली साहित्य समाज (अनेसास) को केन्द्रमा मेरो दुई वर्षे कार्यकाल समापनको सँघारमा उभिरहँदा, म त्यही समयको तटमा बसेर आफ्नै पदचापहरू नियालिरहेको छु । आगामी वर्षा ऋतुको आगमनसँगै मेरो पदीय जिम्मेवारी…

इन्धनमा मूल्यवृद्धि, विद्युतीयमा भाडावृद्धि !

रुषा थापा मध्यपूर्वमा जारी युद्धका कारण पेट्रोलियम पदार्थको मूल्य आकासिँदो छ । पेट्रोल, डिजेल र इन्धनको भाउ बढेसँगै यसबाट सञ्चालित सवारीसाधनको भाडा पनि बढेको छ । सरकारले पेट्रोल–डिजेलबाट सञ्चालित सार्वजनिक सवारीसाधनको मूल्य बढाइसक्यो । जसअनुसार छोटो रुटमा पहिले एकदेखि पाँच…